Tiêu chuẩn chẩn đoán tâm thần phân liệt hoang tưởng

Tâm thần phân liệt hoang tưởng là một dạng của bệnh tâm thần phân liệt. Bệnh có triệu chứng loạn thần và được xếp vào nhóm bệnh tâm thần nặng.

Tâm thần phân liệt hoang tưởng là gì?

Tâm thần phân liệt hoang tưởng là gì?

Tâm thần phân liệt hoang tưởng là gì?

Tâm thần phân liệt hoang tưởng là một dạng của bệnh tâm thần phân liệt. Bệnh có triệu chứng loạn thần và được xếp vào nhóm bệnh tâm thần nặng.

Tỷ lệ mắc bệnh tâm thần phân liệt các mức độ khác nhau nói chung trong cộng đồng vào khoảng 1% (1 người mắc trong số mỗi 100 người). Mặc dù mỗi dạng tâm thần phân liệt có đặc trưng riêng nhưng điểm chung cơ bản nhất là đều ảnh hưởng mạnh mẽ đến các hoạt động tâm lý – tâm thần và có tính chất mãn tính, lâu dài khiến nhân cách bệnh nhân thay đổi vặn vẹo.

Nguyên nhân gây ra tâm thần phân liệt hoang tưởng

Theo chia sẻ của nhiều giảng viên Y Dược Hải Dương, tâm thần phân liệt hoang tưởng nói riêng và các dạng khác của bệnh tâm thần phân liệt nói chung hiện còn chưa nghiên cứu rõ cơ chế bệnh sinh và nguyên nhân chính xác. Hai nhóm nguyên nhân yếu tố di truyền và yếu tố môi trường được cho rằng đóng vai trò quan trọng trong cơ chế bệnh sinh của bệnh tâm thần phân liệt.

Yếu tố nguy cơ

Mặc dù nguyên nhân của bệnh tâm thần phân liệt hoang tưởng còn chưa được xác định, các nghiên cứu chỉ ra một số các yếu tố có khả năng tăng tỷ lệ khởi phát hoặc làm nặng hơn bệnh lý này, bao gồm:

  • Tiền sử gia đình có bệnh nhân tâm thần phân liệt hoặc bất kỳ bệnh lý tâm thần nào khác.
  • Nhiễm virus trong giai đoạn bào thai trong tử cung.
  • Thai suy hoặc dinh dưỡng kém khi ở trong tử cung.
  • Môi trường sống nhiều stress, căng thẳng.
  • Từng phải sử dụng thuốc tâm thần trong thời niên thiếu.

Thông thường, bệnh tâm thần phân liệt thường khởi phát các triệu chứng đầu tiên vào lứa tuổi thiếu niên và giữa độ tuổi 30.

Chẩn đoán tâm thần phân liệt hoang tưởng

Khi nghi ngờ ai đó mắc tâm thần phân liệt hoang tưởng, các bác sĩ thường chỉ định một số kiểm tra và khám. Mục đích là loại trừ các vấn đề khác trước khi xác định chẩn đoán và phát hiện các biến chứng và định hướng điều trị. Các thăm khám lâm sàng và cận lâm sàng thường được chỉ định gồm:

 Khám nghiệm lâm sàng

Bao gồm những thăm khám cơ bản như: cân đô chiều cao, cân nặng, đánh giá thể trạng, đo các dấu hiệu sinh tồn (mạch, nhiệt độ, huyết áp), khám tim phổi, khám bụng và thăm dò khác tùy theo triệu chứng khác biệt của từng bệnh nhân.

Xét nghiệm

Thường là các xét nghiệm thường quy: công thức máu, sinh hóa, xét nghiệm nước tiểu…Đồng thời tùy theo triệu chứng mà có thể chỉ định các bài kiểm tra tuyến giáp, các thử nghiệm trên tim (điện tâm đồ)…

Chẩn đoán tâm thần phân liệt hoang tưởng

Chẩn đoán tâm thần phân liệt hoang tưởng

 Đánh giá tâm lý

Bác sĩ chuyên khoa hoặc nhà cung cấp sức khỏe tâm thần sẽ có một cuộc phỏng vấn về các triệu chứng. Tìm hiểu xem bệnh nhân cảm thấy như thế, mức độ thường xuyên, thời điểm xảy ra và khoảng cách giữa các đợt triệu chứng. Đánh giá tâm lý cũng đồng thời nhằm mục đích tìm nguyên nhân và các yếu tố nguy cơ của bệnh nhân liên quan đến các triệu chứng loạn thần.

Tiêu chuẩn chuẩn đoán tâm thần phân liệt hoang tưởng

Chuyên trang tin tức y tế Hải Dương có cập nhật thông tin chẩn đoán tâm thần phân liệt hoang tưởng dựa trên việc triệu chứng lâm sàng có đáp ứng các tiêu chí nêu trong “Hướng dẫn sử dụng chẩn đoán và thống kê các rối loạn tâm thần” (DSM) – công bố bởi Hiệp hội Tâm thần Mỹ. Bộ tiêu chuẩn DSM ngoài việc sử dụng cho mục đích chẩn đoán cũng được sử dụng như căn cứ để các công ty bảo hiểm để bồi hoàn điều trị.

Tiêu chuẩn chuẩn đoán cho tâm thần phân liệt hoang tưởng bao gồm:

– Có mối bận tâm với một hoặc nhiều ảo tưởng (hoang tưởng).

– Thường xuyên ảo giác (đặc trưng nhất là ảo thanh).

Trong một số trường hợp, việc chẩn đoán tâm thần phân liệt hoang tưởng có thể gặp nhiều khó khăn, đặc biệt là bởi các chẩn đoán phân biệt với nhiều triệu chứng tương đồng và các bệnh nhân có kết hợp nhiều bệnh lý khiến triệu chứng không còn điển hình. Khi đã chẩn đoán xác định tâm thần phân liệt hoang tưởng, cả bệnh nhân và người nhà cần xác định đây là một bệnh lý mãn tính có thể kéo dài cả đời, và việc điều trị là rất cần thiết nhằm khống chế triệu chứng và giúp bệnh nhân hòa nhập với cộng đồng.

Nguồn: Y Dược Hải Dương tổng hợp